Huiswerk en compassie
De zon laat haar laatste stralen schijnen over de omgeploegde akker. Het is avond, 7 april en fris. Ik zit op een bankje aan de rand van het bos. Er is een plaatje op geschroefd: ‘kom naast me zitten’ staat erop. ‘geschonken door Machteld. In de verre verte trekt iemand haar broek omhoog. Die is rood, daarom valt het me op. Een van de uilen laat zich weer horen, klagelijk, kom naast me zitten.
Machteld zal wel dood zijn. Mooi wanneer mensen dan zo’n bankje schenken. Onze vriendin Anneke heeft dat ook gedaan, een bankje in het Vondelpark tegenover het ooievaarsnest, hààr bankje waarop ze tegen iedereen aan kletste en de laatste jaren vijf keer hetzelfde zei in vijf minuten. En steevast daarna tegen ons: “dat is nou echt Amsterdams.” Ik mis haar.
Anne-Marie en ik hebben drukke maanden achter de rug. In november maken we ruimte voor de installatie van nieuwe kozijnen. Eindelijk dubbel glas. Wel moet de ene helft van het huis daarvoor verhuizen naar de andere helft. De oude kledingkasten kraken en piepen, vallen bijna uit elkaar. Kan ik ze nog terugplaatsen of wordt het einde verhaal?
De mooie zelfbouw hoogslaper moet er ook aan geloven. Het bureau van Anne-Marie wordt gedemonteerd en we hangen doeken over de boeken en boekenplanken want het zal wel een stofboel worden. Dan vertrekken we naar onze zoon in de Verenigde Staten. Hij woont in democratisch wit Illinois, van polarisatie als in Minneapolis krijgen we daar niets mee.
De weken na kerstmis, we zijn dan terug, zetten we alles weer op z’n plek. De kasten redden het gelukkig, de hoogslaper hoeft niet meer besluiten we en het bureau van Anne-Marie staat weer waar het hoort. Sneller gezegd dan gedaan, de hele maand zijn we er druk mee. Helpt dat dubbelglas nu? We zijn er blij mee, de kou is een stuk minder en het is sneller warm. Ik heb het gasverbruik nog niet bekeken, maar het zal ongetwijfeld lager dan voorheen zijn.
Wat ik heel fijn vind is dat we dit soort ‘werk’ samen eendrachtig kunnen doen. Daar zijn we goed in; geen spanning, geen ruzie, geen haast. Wel overleggen, flexibel zijn, de tijd nemen, doelgericht zijn en er ook van genieten. Maar tijd om het nu kalm aan te doen, dat hadden we gedacht!
We krijgen een financiële meevaller en Anne-Marie stelt voor om de keuken te upgraden. De volgende twee maanden ben ik aan het puzzelen in de handleiding van een Ikea keukenblok. Als er een Bruynzeel aanbieding voor de vloer voorbij komt leg ik die ook maar. De laatste klusjes zijn nog niet helemaal af, drempels en plinten. Mijzelf kennende kan dat best nog tien jaar duren.
Wat valt er nog meer te vertellen behalve dan dat de lente nat is en ik tijd en zin heb om deze brief te schrijven. ‘kreukels’ wilde ik deze brieven noemen. Een woord dat dichtbij die zin van Leonard Cohan komt; “there is a crack in everything, that’s where the light gets in.” Bij nader inzien hou ik het toch maar op mijn ‘Dharma Brieven’.
Niettemin. We hebben kreukels nodig, scheuren, gaten, spleten, voordat de wereld door hebzuchtige krijgsheren en amorele tech-billionairs wordt dichtgetimmerd met ai-surveillance, gezichtsherkenning, slijmende ai-chat-agents en meer onderdrukkende manipulaties. Ik wil het licht blijven zien, het goede in de mens uitlichten, alert zijn op momenten en stromen waar compassie aan de deur klopt.
Ik raak er meer en meer van overtuigd dat compassie in al haar gelaagdheid en veelvormigheid niet een karaktertrek is, noch een nobele houding. Compassie is de existentiële bron die ons tot mens-zijn brengt en het beest in ons kan temmen.
Komende weken ga ik te rade bij monnik en moleculair-bioloog Matthieu Ricard om me daar meer in te verdiepen. Hij was een van de eerste monniken die sensoren op zijn hoofd liet plakken om hersenactiviteit te meten tijdens mediteren. Het leverde hem het predicaat op ‘De gelukkigste man ter wereld’ te zijn.
Ter herinnering: Op deze persoonlijke website vind je foto’s, verhalen, mijn e-books en als het me lukt een donatieknop. Traditioneel kent de Dharma immers geen betaalmuur.
Tot zover. Ik wens jullie prachtige dagen en een glimlach.